Elektronisch betalen in de praktijk: De reiziger heeft een OV-chipkaart. Bij het betreden én verlaten van een openbaarvervoermiddel houdt de reiziger zijn of haar OV-chipkaart tegen een kaartlezer. Het verschuldigde reisbedrag wordt bij het uitchecken afgeschreven.

Reiziger

Voorop staat het gemak voor de reiziger. Trans Link Systems heeft gekeken naar bestaande systemen en gekozen voor een systeem ‘van de plank’ en niet voor een systeem dat van onderaf aan moet worden opgebouwd. Dit systeem is natuurlijk wel aangepast aan de Nederlandse situatie. Invoering van een bestaand systeem betekent kiezen voor een systeem waarmee de klant snel en gemakkelijk uit de voeten kan. Of hij elke dag reist, af en toe, een fiets meeneemt, een vastrechtkaart heeft (zoals een maandkaart) of alleen zijn partner afhaalt: iedereen kan er gebruik van maken. Ook de buitenlandse zakenreiziger of toerist, zonder kennis van ons tariefsysteem of onze dienstregeling, kan meteen op weg met de nieuwe vorm van betalen. Het systeem is bestemd voor iedere reiziger.

"Het nationale OV-chipkaartsysteem”

Samen met de OV-bedrijven zorgt TLS voor een landelijk werkend

OV-chipkaartsysteem. Dit bestaat uit allerlei systeemonderdelen en OV-chipkaarten, die op een bepaalde manier met elkaar samenhangen. Alleen zo kan een reiziger drempelloos tussen OV-bedrijven reizen. Voor dit geheel is er een centraal verwerkingssysteem dat in staat is om miljarden transacties op een correcte en betrouwbare manier te verwerken. 

Zichtbaar voor reizigers en achter de schermen bestaat het nationale betaalsysteem in Nederland uit de volgende niveaus, te weten:

    0. De OV-chipkaart

    1. Apparatuur op reizigersniveau

    2. Lokale systemen

    3. Centraal systeem OV-bedrijf

    4. Centraal verwerkingssysteem

Er zijn verschillende soorten kaarten beschikbaar:

Oplaadbare OV-chipkaart:

• Persoonlijke OV-chipkaart:
  Een kaart voor geregistreerde klanten met mogelijkheden als automatisch opladen, verzekering bij verlies of diefstal en abonnementen.
  Automatisch opladen gaat als volgt: kaarthouders geven een machtiging af om, zodra het saldo op een bepaald minimum komt, automatisch een vast bedrag van hun bank of giro op de OV-chipkaart bij te schrijven.
• Anonieme OV-chipkaart:
  en oplaadbare OV-chipkaart zonder geregistreerde klantgegevens. Deze OV-chipkaart kan worden opgeladen bij een (oplaad) automaat of balie.

Niet oplaadbare OV-chipkaart (wegwerpkaart):

• Een kaart met beperkte geldigheid, bijvoorbeeld een 3-dagenkaart of een 10-rittenkaart.
• Een kaart die de huidige papieren kaartjes die aan boord van trams en bussen verkocht worden, vervangt (zoals de huidige 2- en 3-zonestrippenkaarten).

De reiziger zal een aantal apparaten tegenkomen bij het gebruik van de OV-chipkaart:

Verkoopapparatuur:

• Mobiele ticketprinters: te gebruiken om papieren kaartjes te verkopen door de (bus)chauffeurs.
• Draagbare ticketprinters: te gebruiken voor de verkoop van papieren kaartjes door bijvoorbeeld conducteurs.
• Verkoopautomaten voor OV-chipkaarten.
• Verkoopapparaten voor balies op stations.

Kaartlezers:

• In het voertuig (bus en tram) gemonteerde kaartleesapparatuur.
• Poortjes met geïntegreerde kaartlezer voor metro- en treinstations.
• Losstaande palen met geïntegreerde kaartlezers voor open trein- en metrostations.
• Opwaardeerpalen voor eersteklastreinreizen.

Oplaadautomaten
Om de OV-chipkaart op te laden met nieuw reissaldo.

Saldolezers
De saldolezers kunnen door reizigers worden gebruikt om de informatie op de OV-chipkaart te lezen, zoals het reissaldo, de laatste tien betaal- en vervoerstransacties en abonnementen. De saldolezers zijn veelal geïntegreerd in de verkoopautomaten.

Mobiele controleapparaten voor controleurs.

De data die de apparaten in level 1 (reizigersniveau) ontvangen, worden opgeslagen in plaatselijke systemen in stations, garages en remises, voordat deze worden doorgegeven aan level 3.

Ieder OV-bedrijf krijgt één centraal systeem dat alle registratie- en transactiedata doorgeeft aan het centrale verwerkingssysteem (level 4) en bewerkte data van het centrale verwerkingssysteem terugkrijgt. Het centrale systeem van het OV-bedrijf kan ook in verbinding staan met andere systemen binnen het bedrijf, zoals financiën, planning van materieel en het beheer van klantrelaties.

Het centraal verwerkingssysteem is verbonden aan het centrale systeem van de vervoerder en aan de systemen van relevante financiële instellingen. Het systeem ontvangt alle data die in de systemen van de verschillende vervoerders gegenereerd worden. Op basis van deze gegevens verzorgt het centrale verwerkingssysteem bijvoorbeeld betalingen tussen verschillende OV-bedrijven, beheert het automatisch opladen van OV-chipkaarten en verzorgt de registratie van en communicatie over ongeldige kaarten. Om dit laatste te kunnen doen worden alle OV-chipkaarten die in het elektronische systeem worden gebruikt, voorzien van een unieke code. Het centrale verwerkingssysteem biedt de faciliteiten voor het personaliseren van OV-chipkaarten, zonder hierbij persoonsgerichte analyses te kunnen doen.